Bánh Gật Gù: Khách Cũng Gật Gù Khen Ngon

Cái tên "gật gù" nghe độc lạ, nhưng thực ra có hai cách giải thích đều hợp lý. Một là: bánh dài, mỏng và mềm dẻo đến mức cầm trên tay tự nhiên lắc lư gật lên gật xuống, nhưng nhờ độ dai mà không bao giờ gãy. Hai là: người ăn cứ gật gù khen ngon liên tục mà không dừng được. Dù theo cách nào, tên bánh đã nói lên đủ cả tính cách lẫn hương vị của nó.

1. Thức quà của người Tiên Yên

Bánh gật gù có nguồn gốc từ huyện Tiên Yên - nơi người dân xưa thích bắt đầu buổi sáng bằng thứ bánh giữ nguyên hương vị gạo, không nhân, không màu mè. Họ không muốn bánh cuốn có nhân hay bánh phở kiểu đã quen, họ muốn một loại bánh đơn giản đến mức hạt gạo trở thành thứ duy nhất bạn cảm nhận được khi ăn.

Gạo địa phương được ngâm qua đêm, xay thành bột mịn rồi tráng mỏng trên vải, hấp chín từng tờ. Ngay khi mới ra lò, bánh được phết ngay một lớp mỡ hành phi thơm làm dậy lên mùi hương đặc trưng của món ăn. Sợi bánh mềm, dai, dẻo và trong, đạt được độ dẻo vừa đủ mà không nhão, độ mỏng vừa đủ mà không rách. Chiếc bánh khi cầm trên tay thì “gật gà gật gù”, ngả ngón trước sau, thực khách khi thưởng thức cũng gật lên gật xuống khen ngon.

2. Nước chấm mới là linh hồn

Bánh gật gù có thể được chấm với nhiều loại nước dùng như xì dầu, nước mắm, v.v. Nhưng nước chấm chuẩn là mắm pha mỡ gà nóng hổi, béo, đậm, thơm mùi gà hầm. Nhiều quán còn thêm thịt khâu nhục băm nhuyễn ngay vào bát chấm tạo ra một hương vị bùng nổ. Hãy chấm miếng bánh mềm vào, hương thơm của mỡ gà và vị béo ngậy của khâu nhục quyện vào nhau, ôm trọn lấy miếng bánh. Đó là kiểu kết hợp mà ẩm thực dân gian đôi khi làm tốt hơn bất kỳ nhà hàng cao cấp nào.

Ở Tiên Yên còn có một phong tục nhỏ khi ăn: chủ nhà cầm bánh lên lắc nhẹ cho bánh gật ba cái trước, khách đáp lễ lại tương tự - một cử chỉ đơn giản nhưng đủ nói lên sự trân trọng của người địa phương với thứ ăn sáng bình dị của mình qua bao đời.

3. Tìm ở đâu

Muốn ăn đúng chuẩn gốc, đến thẳng Tiên Yên. Hai địa chỉ lâu đời được người dân tin tưởng là Bánh bà Tuyết (32 phố Hòa Bình, thị trấn Tiên Yên) và Quán Cường Thía (30A phố Hòa Bình, Tiên Yên). Nếu đang ở Hạ Long, có thể tìm bánh gật gù tại Chợ đêm Hạ Long (đường Hoàng Quốc Việt, Bãi Cháy) và Chợ Hạ Long 1 (phường Bạch Đằng), dù không đúng chuẩn Tiên Yên hoàn toàn, nhưng đủ để hiểu thứ bánh này là gì.